Bazı tek kişilik yarış araçlarını en iyi azami hızları anlatır. Formula E’yi ise ilk iki saniyesi daha iyi anlatır. 2024-25 sezonundan beri pistte olan Gen3 Evo yaklaşık 320 km/s hıza ulaşır; bu bir Formula 1 aracından daha azdır, ama duran hâlden 100 km/s’e 1,86 saniyede çıkar ve tanıtıldığında hiçbir FIA tek kişilik aracı bu hızlanmaya yetişemiyordu. 2026-27 sezonunda yarışmaya başlayacak Gen4 ise 335 km/s’in üzerine çıkacak.

Dolayısıyla «Formula E hızı ne kadar» sorusunun en az üç cevabı vardır ve bunları birbirine karıştırmak en sık yapılan hatadır: azami hız, hızlanma ve tur süresi. Şampiyonanın resmî rakamlarıyla bunları tek tek ele alıyoruz.

• Azami hız: Gen3 Evo ile yaklaşık 320 km/s, Gen4 ile 335 km/s’in üzerinde.
• Hızlanma: Gen3 Evo ile 0-100 km/s 1,86 saniye, Gen4 ile yaklaşık 1,8 saniye.
• Tur süresi: 2026’da Monako’da, ilk Formula E yarışının pole derecesi aynı pistte Formula 1’in pole derecesinden 14,5 saniye daha yavaştı.

Nesilden nesile azami hız

On iki yılda Formula E’nin azami hızı neredeyse yüz kilometre artarak 225’ten yaklaşık 320 km/s’e çıktı; Gen4 ile bu fark 110’u geçecek. Her araç nesli gücü, onunla birlikte de düzlükteki sınırı yükseltti.

Tabloyu okumaya iki not yardımcı olur. Azami güç, yarışın tamamında kullanılan güç değildir: Gen3 Evo’da 350 kW sağlama turu düelloları ve Attack Mode için ayrılmıştır, yarışta ise sınır 300 kW’tır. Gen4’te değerler sağlama turlarında ve Attack Mode’da 600 kW’a, yarışta 450 kW’a çıkar. Hızlar ise teorik azami değerlerdir: bir aracın bu rakama gerçekte ne kadar yaklaştığı piste bağlıdır. Gen1’den Gen4’e nasıl gelindiğini Formula E araçlarının tarihini anlattığımız yazıda ele aldık.

Formula E’nin Formula 1’i geçtiği yer: hızlanma

Elektrik motoru torkunu anında verir, gerisini dört tekerlekten çekiş halleder. Gen3 Evo, kalkışlarda, sağlama turu düellolarında ve Attack Mode’da devreye giren dört tekerlekten çekişe sahip ilk Formula E aracıdır: FIA ve Formula E’ye göre 0’dan 60 mil/saate 1,82 saniyede, 0’dan 100 km/s’e 1,86 saniyede çıkar; Formula E’ye göre bu, 2024 model bir Formula 1 aracından yüzde 30 daha hızlı bir kalkıştır. Tanıtıldığında en hızlı hızlanan FIA tek kişilik aracıydı; bu unvan Gen4’e geçecek.

Gen4 sınırı biraz daha ileri taşıyor. Dört tekerlekten çekiş kalıcı hâle geliyor ve yarışın her aşamasında devrede kalıyor; araç 0’dan 100 km/s’e yaklaşık 1,8 saniyede, 0’dan 200’e 4,4 saniyede çıkıyor. Dört tekerlekten çekişi her zaman devrede olan yegâne tek kişilik yarış aracı olacak.

Bir turda: Monako karşılaştırması

Ancak duran hâlden hızlanma yarış kazandırmaz. Bir turda önemli olan viraj hızıdır ve orada çok daha fazla aerodinamik baskı kuvvetine sahip Formula 1 başka bir kategoride kalmaya devam eder. En net karşılaştırmayı, iki serinin de aynı 3,337 kilometrelik pisti kullandığı Monako sunar. 2026’da ilk Formula E yarışının pole pozisyonunu 1:26.551 ile Dan Ticktum, Formula 1 Grand Prix’sinin pole pozisyonunu ise 1:12.051 ile Kimi Antonelli aldı. Aynı pistte, aynı yıl, on dört buçuk saniyelik fark: ortalama yaklaşık 139 km/s’e karşı 167 km/s.

İki seri arasındaki farklar performansla sınırlı değil; bunları Formula E ve Formula 1 karşılaştırmamızda sıraladık. Mutlak rekorların hangi kategoride olduğunu merak edenler sıralamayı en hızlı motor sporu yazımızda bulabilir.

Bir Formula E aracı neden daha hızlı gitmiyor: üç neden

Bu, şampiyonanın aşamadığı teknik bir sınır değil. Üç etkene bağlı bir tercih.

1. Pistler. Formula E çoğunlukla şehirlerin içinde kurulan sokak pistlerinde ya da geçici pistlerde yarışır: 2025-26 sezonunun bazı duraklarını saymak gerekirse São Paulo, Cidde, Berlin, Monako, Tokyo ve Londra. Kısa düzlükler ve yavaş virajlar azami hıza pek yer bırakmaz. Formula E takvimi, azami hızın neden önemli rakam olmadığını herhangi bir teknik föyden daha iyi anlatır.

2. Enerji. Yarışta kullanılabilecek enerji sınırlıdır ve bunu yönetmek pilotun işinin bir parçasıdır. Hem Gen3 hem Gen4’te yarışta kullanılan enerjinin yüzde 40’tan fazlası frenlemede geri kazanılır; Gen4’te rejenerasyon gücü 600’den 700 kW’a çıkar. Enerjiyi erkenden fazla harcayan, son tura savunma yapacak şarjı kalmadan girme riskini alır.

3. Lastikler. Gen3 Evo, kuru ve ıslak zemin için tek bir Hankook lastiğiyle yarışır; bu lastik dayanıklılık ve enerji verimliliği de gözetilerek tasarlanmıştır. Her koşul için farklı hamurlara sahip bir Formula 1 aracının yapmak zorunda olmadığı bir uzlaşmadır bu.

Kapalı alan rekoru

Başka hiçbir tek kişilik aracın sahip olamadığı bir rekor da var. Temmuz 2023’te Londra’daki ExCeL’de Jake Hughes, 400 kW’a çıkarılmış değiştirilmiş bir Gen3 olan GENBETA ile 346 metrelik kapalı bir düzlükte 218,71 km/s’e ulaştı. Bu, kapalı alanda ulaşılan en yüksek hız için Guinness Dünya Rekoru oldu ve önceki rekoru 50 km/s’ten fazla geride bıraktı. İlginç bir ayrıntı, ama Londra’da ExCeL’e girip çıkan bir pistte yarışan bu şampiyonanın doğasını iyi özetliyor.

Bir marka için ne anlama geliyor

Bir şirket için Formula E’nin hızı bir rakamdan çok bir hikâye olarak değer taşır. Araçları duran hâlden bir Formula 1’den daha hızlı kalkan, her nesilde performansını artıran ve enerjisinin bu kadar büyük bir kısmını frenlemede geri kazanan bir seri; teknoloji, enerji ve mobilite markalarına somut, doğrulanabilir ve kolay anlatılabilir bir argüman sunar. Kentli bir izleyici kitlesi ve inovasyonla bir bağ arayanlar için daha tutarlı bir sahne bulmak zordur.

Herkes için doğru tercih değildir. Saf hızla, tarihle ya da daha geniş bir küresel izleyici kitlesiyle ilişkilendirilmek isteyen bir marka Formula 1’de daha uygun bir zemin bulur ve Formula 1’de sponsorluk sayfamızdan başlayabilir. Formula E’ye bakanlar için ise karar vermeden önce bilinmesi gereken rakamlar, Formula E sponsorluğunun maliyeti rehberimizde topladığımız maliyetler ve Formula E sponsorlukları sayfamızda sunduğumuz somut fırsatlardır.